Στα τεχνικά έργα πρώτα η ασφάλεια, μετά η ποιότητα και στο τέλος η ταχύτητα
Του Μάνου Κρανίδη*
*Πολιτικός Μηχανικός ΕΜΠ, MSc, CEO Τεχνική Εταιρεία «KRAMA PROPERTY»,Γραμματέας Ενημέρωσης μέλος ΔΣ ΠΟΜΙΔΑ, Πρόεδρος ΕΝΙΒΟΠΑ, Δημοτικός Σύμβουλος Χαλανδρίου,www.kramaproperty.com
Η κατασκευή κάθε τεχνικού έργου, μικρού ή μεγάλου, πρέπει να υπηρετεί μία αδιαπραγμάτευτη αρχή: πρώτα η ασφάλεια, μετά η ποιότητα και στη συνέχεια η ταχύτητα ολοκλήρωσης. Τα χρονοδιαγράμματα είναι σημαντικά και οι καθυστερήσεις έχουν οικονομικό και κοινωνικό κόστος. Κανένα χρονοδιάγραμμα, όμως, δεν μπορεί να τίθεται πάνω από την προστασία της ανθρώπινης ζωής, των εργαζομένων, των κατοίκων και της ασφάλειας των ίδιων των κατασκευών.
Οι τεχνικές μελέτες δεν αποτελούν γραφειοκρατική υποχρέωση. Αποτελούν το θεμέλιο κάθε ασφαλούς έργου. Οι γεωτεχνικές έρευνες, οι στατικές και αντισεισμικές μελέτες, οι προδιαγραφές των υλικών, οι προβλεπόμενες μέθοδοι κατασκευής, οι αντιστηρίξεις και οι συνεχείς έλεγχοι πρέπει να τηρούνται απαρέγκλιτα. Όταν, μάλιστα, κατά την εκτέλεση προκύπτουν δεδομένα διαφορετικά από εκείνα που είχαν αρχικά εκτιμηθεί, η σωστή επιλογή είναι η επανεξέταση, ο πρόσθετος έλεγχος και, εφόσον απαιτείται, η προσαρμογή της μελέτης. Όχι η πίεση για να μη χαθεί το χρονοδιάγραμμα.
Ζητήματα που έχουν απασχολήσει τη δημόσια συζήτηση μπορούν να αποτελέσουν αφορμή για έναν ευρύτερο προβληματισμό. Από ένα μικρότερο έργο στα Πετράλωνα έως ένα τεράστιο και εξαιρετικά σύνθετο έργο, όπως το Μετρό και τα ζητήματα με ρωγμές που έχουν αναφερθεί σε κτίρια στην Κυψέλη, η κλίμακα είναι ασφαλώς διαφορετική. Η βασική αρχή, όμως, παραμένει κοινή: κάθε ένδειξη που ενδέχεται να αφορά την ασφάλεια μιας κατασκευής πρέπει να διερευνάται άμεσα, επιστημονικά και με διαφάνεια, χωρίς αυθαίρετα συμπεράσματα πριν ολοκληρωθούν οι αναγκαίοι τεχνικοί έλεγχοι.
Αντίστοιχα, το Ελληνικό είναι ένα έργο τεράστιας κλίμακας και σημαντικής τεχνικής πολυπλοκότητας. Είναι εύλογο σε τέτοια έργα να εμφανίζονται τεχνικές δυσκολίες και ενδεχομένως καθυστερήσεις. Εάν μια καθυστέρηση είναι αναγκαία για πρόσθετους ελέγχους, προσαρμογές ή για την ορθή εκτέλεση της μελέτης, τότε είναι προτιμότερη από μια βιαστική κατασκευή.
Άλλωστε, το κόστος μιας καθυστέρησης μπορεί να υπολογιστεί και να αντιμετωπιστεί. Το κόστος ενός σοβαρού τεχνικού λάθους, μιας αστοχίας ή μιας παράλειψης στους ελέγχους μπορεί να είναι πολλαπλάσιο και, σε ορισμένες περιπτώσεις, μη αναστρέψιμο. Γι’ αυτό απαιτείται ουσιαστική συνεργασία μελετητών, επιβλεπόντων, κατασκευαστών και αρμόδιων αρχών σε κάθε στάδιο του έργου.
Ως διπλωματούχος δομοστατικός μηχανικός, έχοντας χειριστεί πολλές υποθέσεις τεχνικών έργων και κατασκευών, η συμβουλή μου είναι ξεκάθαρη: ποτέ δεν πρέπει η πίεση του χρόνου να οδηγεί σε εκπτώσεις στην ασφάλεια ή στην ποιότητα. Ο μηχανικός οφείλει να επιμένει στην τήρηση των μελετών, στους απαραίτητους ελέγχους και στην επιστημονική τεκμηρίωση κάθε απόφασης, ακόμη και όταν αυτό συνεπάγεται καθυστέρηση.
Η επιτυχία ενός έργου δεν κρίνεται την ημέρα των εγκαινίων. Κρίνεται από την ασφάλεια, τη λειτουργικότητα και την αντοχή του στον χρόνο. Πρώτα ασφάλεια, μετά ποιότητα και μόνο τότε ταχύτητα.